Drewno jako materiał budowlany: zalety i wyzwania

Drewno od wieków należy do podstawowych materiałów budowlanych. W ostatnich dekadach wyroby z drewna konstrukcyjnego, takie jak drewno klejone krzyżowo (CLT), drewno klejone warstwowo (glulam) oraz drewno klejone warstwowo z forniru (LVL), znalazły zastosowanie w budownictwie wielorodzinnym, obiektach komercyjnych i dużych budynkach użyteczności publicznej.

Dlaczego drewno zyskuje na znaczeniu w budownictwie

Drewno łączy w sobie cechy, którym niewiele materiałów może dorównać. Jest surowcem odnawialnym, ma niższy ślad węglowy niż beton i stal, a przy swojej masie zapewnia bardzo dobre parametry konstrukcyjne. Architekci coraz częściej wybierają drewno także ze względów estetycznych — jego naturalna faktura i ciepło, jakie wnosi do wnętrz i elewacji, są trudne do odtworzenia przy użyciu innych materiałów. W Skandynawii, krajach bałtyckich i Europie Środkowej budownictwo szkieletowe oraz konstrukcje z drewna masywnego są obecnie standardem w budynkach mieszkalnych do ośmiu kondygnacji.

Wymagania przeciwpożarowe dla drewna w budynkach

Bezpieczeństwo pożarowe to najczęściej podnoszone zagadnienie techniczne przy projektowaniu z użyciem drewna. Istotne są tu dwa odrębne systemy klasyfikacji, a ich mylenie prowadzi do błędów w specyfikacji.

Reakcja na ogień określa, w jakim stopniu materiał przyczynia się do powstania i rozprzestrzeniania się pożaru. Ocenia się ją zgodnie z normą EN 13501-1:2018 i wyraża w Euroklasach: A1, A2, B, C, D, E oraz F. Klasa A1 obejmuje materiały niepalne, takie jak wełna mineralna, beton i stal. Klasa B jest najwyższą Euroklasą, jaką w praktyce najczęściej można uzyskać dla odsłoniętych wyrobów drewnianych zabezpieczonych środkami ogniochronnymi.

Odporność ogniowa określa, jak długo element konstrukcyjny — ściana, strop lub belka — zachowuje nośność albo funkcję oddzielającą w warunkach pożaru. Wyraża się ją oznaczeniami R, E lub I wraz z czasem, na przykład REI 60. Odporność ogniowa dotyczy układów konstrukcyjnych, a nie wykończeń powierzchniowych.

Jeżeli przepisy budowlane wymagają klasy B-s1,d0 dla elewacji lub okładziny wewnętrznej, chodzi o klasyfikację reakcji na ogień materiału powierzchniowego. Jeżeli wymagają klasy REI 60 dla konstrukcji stropu, odnoszą się do odporności ogniowej i zachowania konstrukcji jako całości.

Kiedy wymagana jest klasa B-s1,d0?

B-s1,d0 to najwyższa klasa reakcji na ogień, jaką w praktyce można osiągnąć dla odsłoniętego drewna przy zachowaniu jego naturalnego wyglądu. Przepisy zazwyczaj wymagają klasy B-s1,d0 lub wyższej dla zewnętrznych okładzin elewacyjnych w budynkach powyżej dwóch kondygnacji, okładzin ściennych i sufitowych na drogach ewakuacyjnych, w klatkach schodowych i korytarzach, a także w przestrzeniach dostępnych publicznie, takich jak szkoły, szpitale i sale zgromadzeń. Dokładny wymóg zależy od krajowych przepisów budowlanych, wysokości budynku, sposobu użytkowania oraz kategorii użytkowników.

Klasa A2 jest wymagana tam, gdzie potrzebne są właściwości zbliżone do materiałów niepalnych — zwykle w przypadku podłoży, barier ogniowych w pustkach konstrukcyjnych lub wtedy, gdy wynika to z poziomu ryzyka pożarowego. Klasa A2 co do zasady nie jest osiągalna dla odsłoniętych powierzchni z naturalnego drewna.

Praktyczne wskazówki dla architektów i projektantów

Przy specyfikowaniu drewna do projektu objętego wymaganiami przeciwpożarowymi należy potwierdzić wymaganą klasę reakcji na ogień zgodnie z właściwymi krajowymi przepisami budowlanymi. Trzeba sprawdzić, czy dany wyrób lub system zabezpieczenia ma ważny raport klasyfikacyjny albo certyfikat zgodny z EN 13501-1, wydany przez akredytowaną jednostkę. Należy również upewnić się, że certyfikowany zakres zastosowania obejmuje planowany gatunek drewna, grubość desek, podłoże, sposób montażu oraz końcowe warunki użytkowania. Certyfikaty i raporty klasyfikacyjne powinny być przechowywane jako część dokumentacji przeciwpożarowej budynku.

Podsumowanie

Drewno pozostaje praktycznym i wszechstronnym architektonicznie materiałem budowlanym. Zrozumienie różnicy między reakcją na ogień a odpornością ogniową oraz wiedza o tym, kiedy wymagana jest klasa B-s1,d0 lub A2, pozwalają architektom i projektantom dobierać wyroby drewniane zgodne z przepisami, bez rezygnacji z walorów estetycznych i celów związanych ze zrównoważonym budownictwem.

  • Udostępnij:
Facebook Instagram Linkedin